۰۹:۴۷ - ۲۸ شهريور ۱۳۹۸ - 19 September 2019
کد خبر: ۵۳۷۵۴
یکی از مؤلفه‌های سنجش میزان رونق در بازارهای مختلف، میزان کارایی و کاربرد ابزار مختلف پولی و مالی است که کاربران این بازارها از آن برای معامله کالا و خدماتشان استفاده می‌کنند.
این ابزارهای مختلف با توجه به میزان استفاده و نوع کارکرد آن‌ها توسط بخش‌های مختلف تولیدی و خدماتی مرتبط با آن بازار ارائه می‌شوند. ازجمله مهم‌ترین خدماتی که در بازارهای مختلف و به‌ویژه بازارهای سرمایه‌بر مورداستفاده خریداران و فروشندگان قرار می‌گیرد، استفاده از تسهیلات مالی و اعتباری متنوعی است که بانک‌ها به‌عنوان بخشی از وظیفه ذاتی خود ارائه می‌دهند. بدون شک در دنیای امروز که نیازهای افراد جامعه بسیار متنوع و منابع درآمدی آن‌ها محدود گشته است، بدون استفاده از این تسهیلات نمی‌توان بخش قابل‌توجهی از نیازهای روزمره را فراهم کرد. میزان و حجم گردش استفاده از این تسهیلات ارتباط مستقیمی با شرایط روز اقتصاد جامعه و همچنین توان اقتصادی تولیدکنندگان و مصرف‌کنندگان دارد به‌نحوی‌که می‌توان با بررسی میزان حجم گردش استفاده از این تسهیلات، وضعیت کلی بازار هدف را موردبررسی قرارداد. از طرف دیگر میزان استقبال از این تسهیلات میتواند به‌نوعی نشان‌دهنده میزان تأثیرگذاری این ابزار مهم مالی در هر بازار باشد.

بازار مسکن یکی از مهم‌ترین و سرمایه برترین بازارهای اقتصادی در هر جامعه محسوب می‌شود. این بازار یکی از مهم‌ترین و تأثیرگذارترین بازارهای هدف تسهیلات مالی برای بانک‌ها محسوب می‌شود. مسکن به دلیل رونق دائمی و رشد پیوسته‌ای که دارد همواره به‌عنوان یک مقصد مطمئن و تضمین‌شده برای سرمایه‌گذاری و حفظ ارزش دارایی‌ها توسط افراد و مؤسسات پولی و مالی در نظر گرفته می‌شود. ازاین‌رو بانک‌ها بخش قابل‌توجهی از سرمایه‌ها و تسهیلات خود را باکمال میل به جهت سرمایه‌گذاری در بخش مسکن روانه این بازار می‌کنند. البته تضمین سودآوری سرمایه‌گذاری در این بازار همان‌گونه که پیش‌تر اشاره شد ارتباط مستقیمی با توان عمومی اقتصادی افراد جامعه و همچنین کارایی استفاده از این تسهیلات دارد. در کشور ما تسهیلات پرداختی به بخش مسکن ازنظر تعداد بانک‌های عامل و نوع و مبلغ این وام‌ها تنوع زیادی ندارد؛ اما با توجه به نیاز شدید مصرف‌کنندگان به استفاده از این وام‌ها و همچنین سودآوری نسبتاً مناسبی که سرمایه‌گذاری در بازار مسکن به همراه دارد، در سال‌های گذشته محبوبیت و کاربرد بسیار زیادی در بازار مسکن پیداکرده است. به‌نحوی‌که وام مسکن یکی از مؤلفه‌های اصلی تصمیم‌گیری خریداران برای تهیه مسکن مناسب محسوب می‌شود. البته بخش عمده‌ای از تسهیلات پرداختی در بخش مسکن در ایران محدود به طرح‌های متنوع وام مسکن بانک مسکن است. اوراق حق تقدم استفاده از تسهیلات مسکن که به نام اوراق تسه نیز شناخته می‌شود یکی از مهم‌ترین ابزار دریافت وام مسکن برای متقاضیان خرید و ساخت واحدهای مسکونی در کشور است که در سال‌های گذشته توانست جایگاه خود را به‌عنوان یکی از ابزارهای اصلی دریافت وام در بازار مسکن کشور تثبیت نماید.

با شروع نوسانات شدید در اقتصاد کشور در ابتدای سال ۹۷ تغییرات بسیار زیادی در سیستم اقتصادی بخش‌های مختلف تولیدی و خدماتی اتفاق افتاد به‌نحوی‌که موجب خروج بخشی از صنایع از رکود چندین ساله و ورود بخش دیگری از صنایع به دوران رکود گردید. بخش مسکن که ارتباط مستقیمی با وضعیت روز اقتصادی جامعه دارد نیز متأثر از این نوسانات تلاطم شدیدی در قیمت‌ها و به‌تبع آن شرایط عرضه و تقاضا گردید. این نوسانات موجب خروج مسکن از سبد خرید بسیاری از خانواده‌ها شد. بانک‌ها و مؤسسات مالی نیز متأثر از این نوسانات شدید تغییراتی در میزان و نوع تسهیلات پرداختی با توجه به شرایط جدید اقتصادی ایجاد کردند، اما این تغییرات نتوانست موجب پوشش دادن شکاف ایجادشده در قیمت‌ها بازار مسکن گردد. برای بررسی میزان اثرگذاری تسهیلات پرداختی در بانک مسکن می‌توان به این نکته اشاره کرد که در حال حاضر با دریافت سقف تسهیلات اعطایی به زوجین در کلان‌شهر تهران می‌توان کمتر از ۱۵ مترمربع مسکن در مناطق متوسط تهیه کرد. البته باید توجه داشت که برای بازپرداخت همین مقدار تسهیلات برای متقاضیان نیز نیازمند درآمد مکفی است. این میزان کاهش در اثرگذاری تسهیلات تهیه مسکن در کنار عواملی مانند کاهش شدید سطح درآمد عمومی افراد جامعه و همچنین افزایش مداوم نرخ تورم، موجب خروج بیش‌ازپیش متقاضیان خرید مسکن از صف دریافت‌کنندگان تسهیلات مسکن شده است. در حال حاضر نرخ اوراق تسه به کمترین قیمت رسیده است به‌نحوی‌که برای تهیه هر برگ از این اوراق در حال حاضر حدود ۴۳۰ هزار ریال نقدینگی موردنیاز است. این کاهش بی‌سابقه و مداوم نرخ اوراق تسه در حالی اتفاق افتاده است که علاوه بر کاهش شدید حجم معاملات مسکن انجام‌شده در شهریورماه، شاهد توقف رشد تورم در بخش مسکن نیز هستیم. با در کنار هم قرار دادن این سه مؤلفه که هر یک توقف حرکت در بخشی از بازار ساخت، تقاضا، عرضه و معاملات مسکن است به این نتیجه می‌رسیم که احتمالاً بخش مسکن در حال ورود به دوران رکود است. عدم رشد قیمت‌ها را می‌توان به عدم وجود تقاضا یا عدم کشش بازار برای تحمل قیمت‌های بالاتر از نرخ‌های فعلی تعبیر کرد؛ اما این عدم تقاضا هم‌زمان با عدم تقاضا برای تسهیلات خرید و ساخت مسکن نشان‌دهنده عدم تمایل و عدم توانایی متقاضیان برای تهیه مسکن علی‌رغم توقف رشد قیمت‌هاست. این عدم تقاضا زنگ خطر را برای آینده بازار مسکن به صدا درخواهد آورد، زیرا نتیجه این شرایط موجب عدم تمایل سرمایه‌گذاران برای ورود به بازار ساخت و عرضه مسکن است. در حال حاضر نیز بنا به اظهار برخی کارشناسان هزینه خرید واحد آماده مسکونی نسبت به هزینه ساخت آن به‌صرفه‌تر شده است ازاین‌رو به نظر نمی‌رسد ادامه شرایط کنونی به نفع آینده بازار مسکن برای تولیدکنندگان و متقاضیان واقعی این بازار باشد و در درازمدت این شرایط موجب عدم تعادل در بازار رهن و اجاره و درنتیجه افزایش نامتعارف قیمت‌ها در این بازار خواهد شد.

نام:
ایمیل:
* نظر:
r_sar پربحث ترین r_sar
r_sar دیگر اخبار گروه r_sar