
با گذشت مدت کوتاهی از راهاندازی سامانه خودنویس، نشانههای یک تحول جدی در بازار مسکن نمایان شده است. بر اساس آمارهای رسمی، این سامانه توانسته بیش از ۱۰ هزار میلیارد تومان از هزینههای اضافی معاملات ملکی را حذف کند؛ رقمی چشمگیر که نشاندهنده پایان بخشی از بار مالی تحمیلشده بر دوش شهروندان است.
کاهش هزینهها و اعتماد به خدمات دیجیتال
سامانه خودنویس تنها یک ابزار الکترونیکی نیست، بلکه به بستری برای تغییر نگاه جامعه نسبت به خدمات رسمی بدل شده است. شهروندان امروز میتوانند بدون پرداخت کمیسیون، هزینههای دفتری یا حقالزحمه واسطهها، قرارداد خرید، فروش یا اجاره ملک خود را در هر ساعت از شبانهروز به ثبت برسانند و در پایان نیز «کد رهگیری» معتبر و رایگان دریافت کنند. این رویکرد علاوه بر صرفهجویی گسترده، نشان میدهد که اعتماد عمومی به خدمات دیجیتال در حوزه حقوقی و اداری افزایش یافته است.
پایان انحصار و فشار بر دفاتر مشاوران املاک
رامین رستمیان، کارشناس اقتصاد توسعه، هدف اصلی از ایجاد این سامانه را پایان دادن به انحصار مشاوران املاک و کاهش هزینههای غیرضروری میداند. به گفته او، حذف واسطهگری غیرضروری نهتنها هزینهها را کاهش داده، بلکه مشاوران املاک سنتی را نیز مجبور کرده برای بقا در بازار، کیفیت خدمات خود را ارتقا دهند. در واقع، خودنویس بازی را تغییر داده و رقابت را به جای انحصار نشانده است.
شفافیت بیشتر، دعاوی کمتر
یکی از بزرگترین معضلات بازار مسکن، قراردادهای غیررسمی و دستنویسی بود که سالها منجر به اختلافات و پروندههای حقوقی متعدد میشد. با ورود سامانه خودنویس، همه قراردادها بهصورت رسمی ثبت میشوند و همین شفافیت، موجب کاهش محسوس شکایتهای ملکی در قوه قضائیه شده است. اکنون در صورت بروز اختلاف، تمام جزئیات معامله در بستر رسمی موجود است و قابلیت استناد دارد.
پایگاه دادهای برای مدیریت بازار
مزیت دیگر این سامانه، ایجاد یک بانک اطلاعاتی جامع از معاملات ملکی است. تا پیش از آن، نبود دادههای شفاف و متمرکز دست دولت را در سیاستگذاریهای کلان و کنترل بازار بسته بود. اما امروز با وجود خودنویس، امکان رصد معاملات، تحلیل روند قیمتها و شناسایی مناطق دچار التهاب قیمتی فراهم شده است؛ موضوعی که هم به سیاستگذاران برای تصمیمگیری بهتر کمک میکند و هم از فعالیت سوداگران جلوگیری خواهد کرد.
گامی در مسیر عدالت اقتصادی
موفقیت سامانه خودنویس صرفا در حذف هزینهها خلاصه نمیشود، بلکه به ایجاد دسترسی برابر برای همه اقشار جامعه نیز انجامیده است. از این پس، مردم میتوانند با کمترین هزینه و بیشترین شفافیت، فرآیند حقوقی معاملات ملکی خود را پیش ببرند. به گفته رستمیان، صرفهجویی بیش از ۱۰ هزار میلیارد تومانی تنها در مدت کوتاهی از آغاز فعالیت سامانه، نشان میدهد که این ابزار دیجیتال توانسته هم به عدالت اقتصادی کمک کند و هم بار بزرگی را از دوش مردم بردارد.



