هند و ایران پیشتاز تولید نیمی از آهن اسفنجی جهان

فولاد ایران دوباره خبرساز شد؛ احسان دشتیانه، عضو هیئت‌مدیره انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران اعلام کرد کشورمان با تولید سالانه ۳۴ میلیون تن آهن اسفنجی پس از هند در جایگاه دوم جهان ایستاده است. جایگاهی که نشان‌دهنده رشد پایدار صنعت فولاد ایران در رقابت با قدرت‌های بزرگ جهانی است.

احسان دشتیانه، عضو هیئت‌مدیره انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران، در سومین دوره کنفرانس فولاد دبی اعلام کرد: ایران توانسته با تولید سالانه ۳۴ میلیون تن آهن اسفنجی، پس از هند در جایگاه دومین تولیدکننده بزرگ جهان قرار گیرد. این رقم در شرایطی به دست آمده که مجموع ظرفیت فعال تولید آهن اسفنجی و بریکت در جهان حدود ۱۱۲ میلیون تن است و دو کشور ایران و هند به تنهایی نیمی از این تولیدات را به خود اختصاص داده‌اند.

دشتیانه با اشاره به روند صعودی این صنعت افزود: «پیش‌بینی می‌شود تولید جهانی آهن اسفنجی که در سال ۲۰۱۳ حدود ۶۸ میلیون تن بود، تا سال ۲۰۲۶ به ۱۲۱ میلیون تن برسد.» او همچنین ظرفیت تولید بریکت در جهان را حدود ۲۱ میلیون تن برآورد کرد و افزود: «ظرفیت ایران در سال ۲۰۲۳ حدود ۲.۶ میلیون تن بوده است.»

به گفته این عضو انجمن فولاد، هرچند صادرات جهانی آهن اسفنجی از ۹ میلیون تن در سال ۲۰۲۳ به ۹.۵ میلیون تن در سال ۲۰۲۴ افزایش یافت، اما بخش عمده تولیدات کشورهای منطقه خاورمیانه و آسیا به مصرف داخلی اختصاص یافته است.

🔻 پنج غول تولیدکننده آهن اسفنجی جهان در سال ۲۰۲۴

بر پایه گزارش مشترک میدرکس و انجمن جهانی فولاد، تولید جهانی آهن احیای مستقیم (DRI) در سال ۲۰۲۴ به ۱۴۰٫۸ میلیون تن رسید که رشدی ۳.۸ درصدی نسبت به سال قبل دارد. از سال ۲۰۱۹ تاکنون، تولید جهانی DRI هر سال به‌طور متوسط ۳۲٫۷ میلیون تن افزایش یافته که نشان‌دهنده رشد تجمعی بیش از ۳۰٪ در این دوره است. در این میان، پنج کشور هند، ایران، روسیه، عربستان سعودی و مصر بیشترین سهم از تولید جهانی را به خود اختصاص داده‌اند:

• هند با تولید ۵۴٫۷ میلیون تن، همچنان بزرگ‌ترین تولیدکننده DRI جهان است و نزدیک به ۴۰ درصد از بازار جهانی را در اختیار دارد.
• ایران با میانگین تولید ۱۶.۶ میلیون تن طی سال‌های ۲۰۱۰ تا ۲۰۱۹ و جهش به بیش از ۳۴ میلیون تن در سال ۲۰۲۴، جایگاه دوم جهان را در اختیار داشته و همراه با هند، حدود ۶۳ درصد از کل تولید جهان را پوشش می‌دهد. مجتمع‌هایی مانند فولاد مبارکه اصفهان، فولاد هرمزگان، فولاد سبا و فولاد سفیددشت سهم بزرگی در این موفقیت داشته‌اند.
• روسیه با تولید حدود ۸ میلیون تن در جایگاه سوم قرار داشته و از ظرفیت‌های زغال‌سنگی خود بهره می‌گیرد.
• عربستان سعودی با ۶.۶ میلیون تن و مصر با ۶.۴ میلیون تن، رتبه‌های بعدی را به خود اختصاص داده‌اند.

گزارش یادشده می‌افزاید که چند واحد جدید تولید DRI بر پایه گاز طبیعی در کشورهای الجزایر، چین و ایران راه‌اندازی شده است.

با وجود رشد چشمگیر DRI، آمار نشان می‌دهد که رشد تولید آهن اسفنجی از رشد کلی فولادسازی (۱٪) پیشی گرفته است.

🔻 اهمیت ایران در بازار جهانی فولاد

ایران علاوه بر تامین نیاز داخلی، با توسعه فناوری‌های احیای مستقیم و بهینه‌سازی فرآیندها توانسته جایگاه خود را در بازار جهانی تثبیت کند. به گفته کارشناسان، عواملی چون افزایش ظرفیت گاز فرآیندی، بهبود راندمان کاتالیست‌ها و ارتقای کیفیت گندله از دلایل جهش تولید در کشور بوده است.

در کنار تولید، ایران ظرفیت صادراتی خود را نیز در حال تقویت می‌بیند، هرچند بخش عمده آهن اسفنجی تولیدشده همچنان صرف صنایع فولاد داخلی می‌شود.