خانه‌اولی‌ها و خانه‌دومی‌ها در انتظار معجزه؛ چرا بازار مسکن ایران خوابیده است؟

بازار مسکن ایران این روزها با رکود عمیق و کاهش شدید تقاضا مواجه است. خانه‌اولی‌ها به دلیل افزایش سرسام‌آور قیمت‌ها و محدودیت در دریافت وام مسکن، از حضور در بازار محروم شده‌اند و خانه‌دومی‌ها نیز به خاطر فاصله زیاد بین فروش ملک قبلی و خرید ملک جدید، با مشکلات جدی روبه‌رو هستند. هوشنگ فروغمند اعرابی، کارشناس مسکن در گفتگویی جامع، دلایل این بحران و راهکارهای احتمالی را تشریح کرد.

خانه‌اولی‌ها و خانه‌دومی‌ها؛ قافیه را باختند

فروغمند اعرابی با اشاره به کاهش محسوس تقاضا گفت: «خانه‌اولی‌ها عملا توان خرید ندارند؛ تسهیلات بانکی پاسخگوی نیاز آن‌ها نیست و نرخ‌های بهره غیرواقعی و تورم بالا قدرت خرید را کاهش داده است.» او افزود: «خانه‌دومی‌ها هم به دلیل فاصله زمانی زیاد بین فروش و خرید، عملا از بازار عقب‌نشینی کرده‌اند.»

کمبود ساخت و افزایش قیمت مصالح

یکی دیگر از چالش‌های جدی، محدودیت ساخت‌وساز و افزایش هزینه‌های ساخت است. کارشناس مسکن گفت: «انبوه‌سازی به حداقل رسیده و قیمت مصالح ساختمانی به شکل روزانه افزایش می‌یابد؛ نتیجه این است که عرضه مسکن جدید کاهش یافته و قیمت نهایی برای خریداران سرسام‌آور شده است.»

احتکار و ضعف سیاست‌گذاری

فروغمند اعرابی به احتکار مسکن توسط مالکان بزرگ و بخش دولتی اشاره کرد و گفت: «خانه‌های خالی بدون استفاده مانده‌اند و مالیات بر خانه‌های خالی به طور کامل اجرایی نشده است؛ این وضعیت باعث افزایش مصنوعی قیمت‌ها و کاهش دسترسی مردم به مسکن شده است.»
او همچنین از نبود ثبات و شفافیت در سیاست‌گذاری مسکن انتقاد کرد و افزود: «تغییرات مداوم و ناگهانی سیاست‌ها، خریداران و سازندگان را سردرگم کرده و تقاضای جوانان برای مسکن را به شدت کاهش داده است.»

نقش دلار و جمعیت در بحران مسکن

کارشناس مسکن تاکید کرد که قیمت مسکن در ایران به شدت به نرخ دلار وابسته است و افزایش نرخ ارز باعث رشد هزینه مصالح و قیمت نهایی می‌شود. همچنین با توجه به جمعیت جوان کشور و رشد طبیعی تقاضا برای مسکن، عرضه ناکافی باعث تشدید بحران شده است.

راهکارهای پیشنهادی برای خروج از بحران

فروغمند اعرابی راهکارهایی برای بهبود وضعیت ارائه داد:

• اجرای کامل قوانین مالیات بر خانه‌های خالی
• تسهیل پرداخت وام‌های مسکن با نرخ واقعی و منطقی
• حمایت از انبوه‌سازی
• ثبات سیاست‌های مسکن

او تاکید کرد: «تا زمانی که سیاست‌های ناپایدار و مداخلات بی‌رویه ادامه داشته باشد و بانک‌ها و دستگاه‌های دولتی به سمت عرضه فعال مسکن حرکت نکنند، بهبود چشمگیر بازار امکان‌پذیر نخواهد بود.»