درحالیکه شهر رم ایتالیا عنوان «شهر هوشمند ۲۰۲۵» را در معتبرترین رویداد جهانی این حوزه از آن خود کرد، نگاهی به گذشته نشان میدهد تهران روزگاری در همین فهرست جزو برترینهای جهان بود؛ اما مسیری که میتوانست به نوآوری و تحول شهری منجر شود، در نیمه راه متوقف ماند.
رم، پایتخت هوشمندی در قلب تاریخ
در مراسم اهدای جوایز جهانی شهر هوشمند، که هر ساله از برجستهترین پروژهها و ابتکارات تحول شهری تقدیر میکند، شهر رم ایتالیا به عنوان «شهر هوشمند سال ۲۰۲۵» معرفی شد.
در همین مراسم از میمونا محمد شریف، شهردار کوالالامپور و مدیر اجرایی پیشین سازمان ملل در امور اسکان بشر نیز به خاطر نقش موثرش در توسعه الگوهای نوین شهرسازی در مقیاس جهانی تقدیر به عمل آمد.
طبق اعلام برگزارکنندگان، پانزدهمین دوره کنگره جهانی و نمایشگاه شهر هوشمند در تاریخ ۳ تا ۵ نوامبر ۲۰۲۶ بار دیگر در محل نمایشگاه فیرا د بارسلونا (گران ویا) برگزار خواهد شد.
جایزهها در شش محور جهانی؛ از مغز شهر تا خانه تابآور
در این دوره از جوایز، پروژههای برتر در شش محور اصلی معرفی شدند:
- در بخش فناوریهای توانمندساز، پروژه «مغز شهر: پیش از مسائل» از سوی شهرهای هوشمند آرامکو (عربستان سعودی) با تکیه بر هوش مصنوعی مولد (GenAI) و دو موتور دیجیتال برای مدیریت خودکار عملیات شهری، برنده شد.
- در بخش انرژی و محیط زیست، شهرداری گوانگژو (چین) به خاطر استراتژی انرژی سبز با ظرفیت ۱۱.۴۳ گیگاوات انرژی تجدیدپذیر و ۲۱۰ میلیون دلار تامین مالی سبز مورد تقدیر قرار گرفت.
- جایزه فردا، جابجایی به شهر سئونگنام (کرهجنوبی) برای پلتفرم «جابجایی بهعنوان سرویس» (MaaS) که شاتلهای خودران و تحویل پهپادی را یکپارچه کرده، تعلق گرفت.
- در بخش زندگی شمول، موسسه TETO Brasil در سائوپائولو با پروژه «خانه تابآور» که مسکن مدولار و مقاوم در برابر تغییرات اقلیمی برای جوامع آسیبپذیر ارائه میدهد، جایزه گرفت.
- در بخش زیرساخت و ساختمانها، هیئت مسکن و توسعه سنگاپور برای طراحی محوطههای مسکن عمومی هوشمند تقدیر شد.
- و در نهایت، جایزه مدیریت شهری به پروژه «شهرسازی الکترونیکی از طریق مشارکت» در مرکز شهر کنیسنتروم ولامسه استدن (بلژیک) تعلق گرفت؛ پروژهای که بازطراحی ۲۸ خدمت الکترونیکی عمومی در ۱۴ شهر فلاندری را با همکاری مردم اجرا کرد.
جایی که ایستادیم؛ خاطره تهران هوشمند
درحالیکه جهان با شتاب در مسیر هوشمندسازی پیش میرود، تهران روزگاری از پیشگامان این عرصه بود.
در سال ۱۳۹۸ (۲۰۱۹)، برنامه «تهران هوشمند» در میان شش فینالیست جایزه اصلی شهرهای هوشمند قرار گرفت و در کنار شهرهایی چون سئول و استکهلم مورد توجه داوران جهانی بود. دو سال بعد، در سال ۱۴۰۰ (۲۰۲۱) نیز پروژه «باهم» از تهران در بخش حکمرانی و اقتصاد هوشمند مجددا فینالیست شد. اما از آن سالها تا امروز، روند رشد متوقف مانده و حضور تهران در عرصه جهانی شهرهای هوشمند به خاطرهای دور تبدیل شده است.
