گفتگوی ویژه استودیو صما با حسن قربانخانی عضو هیات مدیره سازمان نظام مهندسی ساختمان تهران
صنعت ساختمان در شرایط بلاتکلیفی و افت انگیزه سرمایهگذاری قرار دارد
عضو هیأتمدیره نظام مهندسی ساختمان استان تهران معتقد است تداوم شرایط اقتصادی فعلی، تورم، کمبود نیروی کار ماهر و ابهام در اصلاح قانون نظام مهندسی، آینده صنعت ساختمان و خدمات مهندسی را با نگرانیهای جدی مواجه کرده است.
حسن قربانخانی میگوید واقعیت میدانی صنعت ساختمان نشان میدهد انگیزه سرمایهگذاری کاهش یافته و سازندگان در شرایط تورمی و بیثبات اقتصادی، چشمانداز روشنی برای توسعه فعالیتهای خود نمیبینند.
بهگفته وی، وضعیت فعلی صنعت ساختمان از منظر اقتصادی مطلوب نیست و با ادامه شرایط کنونی، نمیتوان انتظار داشت در آینده نزدیک اتفاقات مثبتی رخ دهد. او میگوید فعالان این حوزه در نوعی بلاتکلیفی به سر میبرند و بسیاری از سازندگان و سرمایهگذاران نمیدانند در این شرایط چه تصمیمی بگیرند. تورم بالا در صنعت ساختمان، بهویژه در بخش مصالح و دستمزد، تأثیر مستقیمی بر کاهش بازگشت سرمایه گذاشته و همین مسئله انگیزه توسعه پروژههای جدید را کاهش داده است.
قربانخانی در ادامه با اشاره به خروج بخش قابلتوجهی از نیروی کار خارجی، بهویژه کارگران افغانستانی، تأکید میکند که این موضوع موجب افزایش دستمزدها و ایجاد خلأ مهارتی در کوتاهمدت شده است. بهگفته او، این نیروها طی سالها در صنعت ساختمان مهارت کسب کرده بودند و جایگزینی آنها نیازمند زمان و آموزش است. با این حال، او معتقد است اگر آموزش و مهارتافزایی نیروی کار بومی بهدرستی انجام شود، جوانان ایرانی میتوانند در مدتزمانی نهچندان طولانی جایگزینهای مناسبی باشند.
این عضو هیأتمدیره نظام مهندسی، اصلاح قانون نظام مهندسی را یکی دیگر از موضوعات مهم و چالشبرانگیز میداند و میگوید پیشنویس فعلی اصلاح قانون، تغییر اساسی و مؤثری در حل مشکلات موجود ایجاد نمیکند. بهنظر او، در تدوین این اصلاحات، نظرات تخصصی بدنه حرفهای و نخبگان حوزه مهندسی بهدرستی لحاظ نشده و در نتیجه، بسیاری از مسائل اصلی نظام مهندسی بدون پاسخ باقی ماندهاند.
قربانخانی معتقد است تمرکز بیش از حد قانون بر جزئیات اجرایی و افزودن مواد و تبصرههای متعدد، نهتنها به بهبود شرایط کمک نمیکند بلکه میتواند مسیر اجرا را پیچیدهتر و محل تفسیرهای مختلف کند. او بهویژه نسبت به ورود منابع مالی خدمات مهندسی به سازمانهای نظام مهندسی انتقاد دارد و تأکید میکند که هیچ پژوهش مستقلی نشان نداده تمرکز مالی در سازمانها منجر به ارتقای کیفیت نظارت شده باشد. بهگفته او، در شرایط تورمی، تأخیر در پرداخت حقالزحمه مهندسان، انگیزه و کیفیت خدمات نظارتی را کاهش میدهد و حتی میتواند زمینهساز آسیب به روح قانون و اهداف اصلی آن شود.
او پیشنهاد میکند شورای مرکزی و سازمانهای نظام مهندسی استانها، با انجام پژوهشهای مستقل، تأثیر واقعی شیوههای فعلی ارجاع کار و گردش مالی را بر کیفیت خدمات مهندسی بررسی کنند و با شجاعت نسبت به اصلاح این روندها تصمیم بگیرند. بهاعتقاد قربانخانی، بهروزرسانی فرمولهای ارجاع کار و بازنگری در سازوکار ارائه خدمات مهندسی، ضرورتی انکارناپذیر است.
در عین حال، قربانخانی بر اهمیت رویدادهای تخصصی تأکید میکند و میگوید گردهمایی سازندگان و طراحان برتر، که در آن تجربهها، مسیر شکلگیری ایدهها و نوآوریها به اشتراک گذاشته میشود، میتواند نقش مهمی در ارتقای کیفیت حرفهای و ایجاد انگیزه در نسل جوان داشته باشد. او این رویکرد را اقدامی مثبت و قابل تقدیر میداند و امیدوار است تداوم چنین رویدادهایی به ارتقای کیفیت صنعت ساختمان و خدمات مهندسی در کشور کمک کند.
