خشایار باقرپور، مدیرعامل اتحادیه تعاونیهای عمرانی تهران
خانه ریز با هدف خانهدار کردن مردم طراحی نشده
درحالیکه نوسانات شدید نرخ ارز، بازارهای موازی را ملتهب کرده، بازار مسکن نیز بیش از هر زمان دیگری تحت تاثیر فضای روانی قرار گرفته است. خشایار باقرپور، مدیرعامل اتحادیه تعاونیهای عمرانی تهران معتقد است اگر ریزش حداقل ۳۰ تا ۴۰ درصدی دلار محقق نشود، بازار مسکن تا پایان سال با جهش قیمتی مواجه خواهد شد؛ جهشی که الزاما به معنای رونق معاملات نیست.
نوسان ارز؛ عامل اصلی آشفتگی بازار مسکن
خشایار باقرپور، مدیرعامل اتحادیه تعاونیهای عمرانی تهران با اشاره به تاثیر مستقیم نوسانات نرخ ارز بر بازار مسکن گفت: بررسی تحولات ارزی نشان میدهد بازار مسکن با دو پیامد کوتاهمدت و بلندمدت مواجه است. در کوتاهمدت، اثر اصلی نوسانات ارز بیشتر جنبه روانی دارد و باعث ایجاد التهاب و بیثباتی در بازار میشود، حتی اگر تغییر قیمتی محسوسی رخ ندهد.
وی افزود: باید میان روند افزایشی طبیعی نرخ ارز و جهشهای شدید و غیرعادی تفاوت قائل شد، چراکه آثار این دو وضعیت کاملا متفاوت است. تجربه سالهای گذشته نشان میدهد هرگاه افزایش نرخ ارز از کنترل خارج شده، نخستین پیامد آن بروز آشفتگی در بازارها بوده است.
عقبنشینی فروشندگان؛ معاملات روی کاغذ ماند
مدیرعامل اتحادیه تعاونیهای عمرانی تهران با اشاره به افزایش مراجعه متقاضیان به دفاتر املاک گفت: بخشی از افرادی که از بازار ارز و طلا جا ماندهاند، اکنون به سمت بازار مسکن حرکت کردهاند و میزان مراجعه به بنگاهها افزایش یافته است. با این حال، فروشندگان به دلیل نگرانی از جایگزینی دارایی خود، از امضای قرارداد عقبنشینی میکنند.
باقرپور تصریح کرد: بسیاری از فروشندگانی که ماهها در انتظار مشتری بودند، امروز یک یا دو متقاضی جدی دارند اما به دلیل نااطمینانی موجود، حاضر به فروش نیستند. بازار مسکن امروز بیش از آنکه از افزایش واقعی قیمت آسیب ببیند، از فضای روانی نوسانات ارز متاثر شده است.
شرط اصلی جلوگیری از جهش قیمت مسکن
وی با تاکید بر نقش نرخ ارز در آینده بازار مسکن گفت: اگر ریزش جدی نرخ ارز، یعنی کاهش حداقل ۳۰ تا ۴۰ درصدی رخ ندهد، باید منتظر موج افزایشی شدید قیمت مسکن باشیم. در صورت تداوم شرایط فعلی، آثار روانی بهتدریج به افزایش واقعی قیمتها تبدیل خواهد شد.
به گفته این مقام صنفی، در چنین فضایی خریداران ناچار میشوند برای جلب رضایت فروشندگان، پیشنهادهای بالاتری ارائه دهند و همین موضوع به ایجاد پایههای قیمتی جدید در بازار منجر میشود.
کاهش تولید مسکن؛ زنگ خطر موج دوم گرانی
باقرپور با اشاره به رکود یک تا دو سال اخیر بازار مسکن اظهار کرد: کاهش ساختوساز منجر به افت تولید مسکن شده است. بر اساس گزارشهای رسمی بانک مرکزی، تولید مسکن حدود ۱۲.۹ درصد، یعنی نزدیک به ۱۳ درصد کاهش یافته که این موضوع به کاهش عرضه و برهم خوردن تعادل عرضه و تقاضا منجر خواهد شد.
وی افزود: این وضعیت میتواند در میانمدت، بهویژه در اواسط سال آینده، زمینهساز موج دوم افزایش قیمت مسکن شود. درحالحاضر، واحدهای زیر ۱۰ میلیارد تومان در تهران با بیشترین تقاضا مواجهاند اما بیشترین انصراف فروشندگان نیز در همین بازه قیمتی مشاهده میشود.
نوسانات غیرمنطقی ارز؛ تهدیدی برای سازندگان
مدیرعامل اتحادیه تعاونیهای عمرانی تهران با انتقاد از نوسانات شدید بازار ارز گفت: چنین تلورانسی در هیچ بازار باثباتی قابل پذیرش نیست. حتی در صورت کاهش ۳۵ تا ۴۰ درصدی نرخ ارز، این اتفاق الزاما به کاهش قیمت مسکن منجر نخواهد شد و در بهترین حالت میتواند مانع جهش شدید قیمتها شود.
وی درباره خروج برخی سازندگان از کشور گفت: هر فعال اقتصادی ترجیح میدهد در فضایی آرام و قابل پیشبینی فعالیت کند. در شرایط فعلی، بازار مسکن کشور جذابیتی برای سرمایهگذاری ندارد و بسیاری از پروژهها با هزینههای اولیه پیشبینیشده به پایان نخواهند رسید.
افزایش هزینه ساخت؛ بازگشتناپذیری قیمتها
باقرپور با اشاره به افزایش هزینه نهادههای ساختمانی تاکید کرد: تجربه نشان داده افزایش قیمت مصالح و نهادههای ساخت حتی با کاهش نرخ ارز نیز به عقب بازنمیگردد و این موضوع بهطور دائمی قیمت تمامشده تولید مسکن را افزایش میدهد.
وی افزود: رکود تولید و کاهش سرمایهگذاری، تهدیدی جدی برای بازار مسکن و خریداران محسوب میشود؛ تهدیدی که با سیاستهای مقطعی و پنهانکاری آماری قابل کنترل نیست.
طرح خانهریزی شهرداری؛ انحراف از ماموریت اصلی
مدیرعامل اتحادیه تعاونیهای عمرانی تهران در ارزیابی «طرح خانهریزی شهرداری» گفت: این طرح اساسا با هدف خانهدار کردن مردم طراحی نشده و خود مسئولان شهرداری نیز هدف اصلی آن را حفظ ارزش داراییها عنوان کردهاند. این موضوع نشاندهنده انحراف از ماموریت ذاتی شهرداری و ورود آن به بنگاهداری اقتصادی است.
وی خاطرنشان کرد: تجربههای مشابه گذشته، از جمله صندوق املاک و مستغلات، نشان داده چنین طرحهایی شانس موفقیت بالایی ندارند و مردم نیز تمایلی به مشارکت در فعالیتهای پرریسک ندارند.
اخبار مرتبط:
احمدرضا سرحدیزاده، کارشناس اقتصاد مسکن، فرشید پورحاجت، دبیر کانون سراسری انبوهسازان و عبدالرضا گلپایگانی مدیرعامل شرکت بازآفرینی شهری
«خانهریز» در سایه بحران مسکن؛ فروش سانتیمتری یا سرگرمسازی افکار عمومی؟
فردین یزدانی، تحلیلگر اقتصادی
نقد خانهریز: فروش متری و سانتیمتری، بازار مسکن را از رکود خارج نمیکند
فرشید پورحاجت، دبیر کانون سراسری انبوهسازان
خانه ریز؛ مسکن مردم یا صندوق تامین مالی شهرداری؟
سجاد محمدعلینژاد، معاون امور مالی و اقتصادی شهرداری تهران
«خانهریز»؛ راهی برای مشارکت واقعی مردم در سود پروژههای مسکونی و تجاری
ایرج رهبر، رییس انجمن صنفی انبوهسازان تهران و نوید خاصهباف، مدیرعامل سازمان سرمایهگذاری و مشارکتهای مردمی شهر تهران
منتقدان: طرح «خانهریز» شهرداری، مسکن نمیسازد، ابهام میسازد
